Huyền Vũ

Là gì

Huyền Vũ, chữ Hán viết 玄武, là vị thứ mười trong mười hai Thiên Tướng của Lục Nhâm. Cung gốc của Huyền Vũ là Hợi, can chi đầy đủ là Quý Hợi, ngũ hành thuộc Âm Thủy — thứ nước sâu, tối, chảy ngầm dưới đất. Huyền Vũ xếp vào nhóm sáu tướng dữ. Chữ huyền nghĩa là đen, là sâu kín; chữ vũ nghĩa là võ bị, là binh đao. Ghép lại thành hình ảnh một sức mạnh giấu trong bóng tối. Một số văn bản đời sau vì kiêng huý mà đổi gọi thành Chân Vũ (真武), và trong nhiều bản chép cổ chữ 玄 được viết thành 元, đọc là Nguyên Vũ — cả ba cách gọi đều chỉ đúng một vị này, không phải ba vị khác nhau.

Ý nghĩa cốt lõi

Huyền Vũ chủ bốn điều: trộm cắp, thất thoát, sự ám muội và mọi việc mờ ám. Điểm chung của bốn điều ấy là chúng diễn ra ngoài tầm mắt bạn. Của cải hụt đi mà bạn không biết hụt lúc nào; thông tin lọt ra ngoài mà không rõ qua đường nào; một người bên cạnh giữ riêng một phần sự thật. Huyền Vũ không tả cuộc tấn công trực diện như Bạch Hổ, cũng không tả lời hứa rỗng như Thiên Không. Nó tả bàn tay đưa vào chỗ khuất. Vì thế điều vị tướng này đòi ở bạn luôn là kiểm lại, đếm lại, khoá lại — chứ không phải xông ra đối đầu với ai.

Biểu tượng

Huyền Vũ trong thiên văn cổ là linh vật trấn phương bắc, hình rùa quấn rắn, ứng mùa đông, ứng sắc đen và hành Thủy. Mùa đông là mùa muôn vật thu mình, ẩn xuống dưới đất; nước đen là thứ nhìn vào không thấu được đáy. Trong lối ví mười hai tướng như một đạo quân, Huyền Vũ giữ vai do thám, trinh sát: đi đêm, không mặc quân phục, biết việc của người mà người không biết việc của mình. Chính vai ấy giải thích vì sao vị này vừa bị coi là dữ vừa được coi là sắc sảo — cùng một tài dò xét, đặt bên này thì thành kẻ trộm, đặt bên kia thì thành người canh gác.

Khi nào gặp, khi nào dùng

Trong bảng tra hỏi việc gì thì soi tướng nào, Huyền Vũ là tướng chủ của việc mất của, trộm cắp và tìm đồ; đi kèm nó là Thiên Không. Hai vị chia nhau hai loại mất: Huyền Vũ tả cái mất do có người thò tay vào, còn Thiên Không tả cái mất do bị gạt. Phân biệt được hai lối ấy là đã đi được nửa đường trả lời câu hỏi của tôi đi đâu. Cổ nhân còn có câu phú Thái dương chiếu vũ nghi cầm tặc, nghĩa là khi ánh sáng rọi tới được chỗ tối thì hỏi tìm của mất hay tìm người gian đều nên ra tay, việc dễ thành, kẻ giấu mặt khó ẩn được mãi.

Trong công việc và tình cảm

Trong công việc, Huyền Vũ nhắc tới giấy tờ thất lạc, tiền quỹ chênh lệch, người trong nhà biết chuyện mà không nói, thông tin nội bộ ra ngoài. Việc cần làm là siết lại chỗ giữ khoá: sổ sách rõ ràng, quyền ra vào rõ ràng, bàn giao có ký nhận. Trong tình cảm, Huyền Vũ tả phần chưa được nói ra — lịch trình mập mờ, câu trả lời vòng vo, một khoảng trống mà bạn cảm thấy nhưng chưa gọi được tên. Ở đây lá số không kết tội ai; việc đúng đắn là hỏi thẳng và nghe cho hết, thay vì tự dựng lên một câu chuyện trong đầu rồi tin vào chính câu chuyện ấy.

Phân biệt, đừng nhầm

Có một chỗ các trường phái chưa thống nhất mà bạn nên biết: khi đếm thứ tự mười hai Thiên Tướng, phần lớn xếp Huyền Vũ ở số mười rồi mới tới Thái Âm số mười một; một lối khác xếp ngược lại, Thái Âm trước, Huyền Vũ sau. Hai lối này chỉ khác nhau ở chỗ đếm — cung gốc của từng vị thì hoàn toàn giống nhau, Huyền Vũ vẫn ở Hợi và Thái Âm vẫn ở Dậu. Nghĩa là theo lối nào thì việc nhận mặt từng vị và luận tính chất của nó cũng không đổi. Ngoài ra, đừng nhầm Huyền Vũ của Lục Nhâm với vị thần Chân Vũ được thờ trong dân gian: chung gốc tên, khác hẳn phạm vi dùng.

Câu hỏi thường gặp

Huyền Vũ trong Lục Nhâm là sao gì?

Huyền Vũ là vị thứ mười trong mười hai Thiên Tướng, cung gốc ở Hợi, can chi Quý Hợi, ngũ hành Âm Thủy, thuộc nhóm sáu tướng dữ và giữ vai do thám trong đội hình.

Mất của thì xem Thiên Tướng nào?

Xem Huyền Vũ trước tiên vì đây là vị chủ việc mất của và trộm cắp, sau đó xem thêm Thiên Không cho trường hợp nghi bị gạt chứ không phải bị lấy.

Huyền Vũ và Nguyên Vũ có phải hai sao khác nhau không?

Cùng một vị. Chữ 玄 trong nhiều bản chép cổ được viết thành 元 nên đọc thành Nguyên Vũ, và đời sau kiêng huý còn gọi là Chân Vũ.

Gặp Huyền Vũ thì nên làm gì?

Nên kiểm lại, đếm lại và khoá lại những chỗ mình đang giữ của, giữ giấy tờ, giữ thông tin. Vị này báo rò rỉ ở chỗ khuất chứ không báo va chạm trực diện.

Huyền Vũ xếp thứ mười hay thứ mười một?

Phần lớn xếp Huyền Vũ số mười, Thái Âm số mười một; một lối khác xếp ngược lại. Cung gốc của hai vị không đổi nên cách nhận mặt vẫn như nhau.