Lập Xuân

Lập Xuân là gì

Lập là dựng, là bắt đầu — Lập Xuân là tiết mở đầu mùa xuân, và cũng mở đầu cả vòng hai mươi bốn tiết khí. Lập Xuân là tiết khí thứ 1 trong hai mươi bốn tiết khí, thuộc mùa xuân, thường rơi vào khoảng 4–5 tháng 2 dương lịch hằng năm.

Lập Xuân báo hiệu điều gì

Về mặt thời tiết và thiên nhiên, Lập Xuân đánh dấu quãng khí lạnh lui dần, tiết trời ấm lên, cây cối bắt đầu nhú mầm sau mùa đông.

Hai mươi bốn tiết khí vốn là cách người xưa chia một năm mặt trời thành hai mươi bốn chặng, mỗi chặng khoảng mười lăm ngày, để biết mùa nào làm việc nấy. Lập Xuân là một chặng như thế trong nhịp bốn mùa.

Mỗi mùa gồm sáu tiết; Lập Xuân là một trong sáu tiết của mùa xuân. Đặt cạnh tiết đứng trước và tiết đứng sau, nó cho biết mùa xuân đang ở chặng nào — mới chớm, vào giữa, hay sắp nhường chỗ cho mùa kế tiếp.

Quanh tiết Lập Xuân người xưa thường làm gì

Lập Xuân thường rơi gần Tết Nguyên Đán, nên trong lòng người Việt nó gắn với không khí đón năm mới, khai xuân và xuất hành đầu năm.

Nhìn theo tiết khí, người xưa biết lúc nào nên gieo, lúc nào nên gặt, lúc nào giữ ấm hay đề phòng mưa nắng — Lập Xuân là một mốc như vậy trong cuốn lịch nhà nông.

Hiểu Lập Xuân cho đúng

Điều nhiều người nhầm: tiết khí KHÔNG đi theo âm lịch mà đi theo MẶT TRỜI. Vì hai mươi bốn tiết chia đều đường đi của mặt trời trong năm, nên Lập Xuân năm nào cũng rơi vào khoảng 4–5 tháng 2 dương lịch, chỉ xê dịch một ngày, chứ không trôi tới lui như ngày âm.

Vì vậy Lập Xuân là một dấu mốc thiên văn và mùa vụ, giúp ta đọc thời tiết và sắp việc, chứ tự nó không phải một lời phán ngày tốt hay ngày xấu. Muốn biết một ngày cụ thể quanh Lập Xuân tốt xấu ra sao thì phải xem thêm trực, sao và ngày hoàng đạo của ngày ấy.

Nói gọn: hãy coi Lập Xuân như một cái mốc trên vòng quay của mặt trời — để biết đang vào mùa nào mà liệu việc đồng áng, ăn mặc, đi lại cho hợp — chứ đừng biến nó thành một lời bói may rủi.

Câu hỏi thường gặp

Lập Xuân vào ngày nào? Lập Xuân rơi vào khoảng khoảng 4–5 tháng 2 dương lịch mỗi năm, chỉ chênh nhau chừng một ngày vì nó tính theo mặt trời chứ không theo âm lịch.

Lập Xuân thuộc mùa nào? Lập Xuân là tiết khí thứ 1 trong hai mươi bốn tiết, thuộc mùa xuân.

Lập Xuân khác gì một ngày lễ trong lịch? Lập Xuân là mốc thiên văn theo mặt trời nên năm nào cũng vào khoảng khoảng 4–5 tháng 2; còn ngày lễ âm lịch thì trôi theo tuần trăng. Hai thứ tính theo hai hệ khác nhau, đừng lẫn.

Lập Xuân có phải ngày tốt hay xấu không? Bản thân Lập Xuân là một dấu mốc mùa vụ theo mặt trời, không phải lời phán tốt xấu; tốt xấu của một ngày cụ thể còn phải xem trực, sao và ngày hoàng đạo.