Cách đoán một quẻ Mai Hoa

Trình tự đoán một quẻ

Sau khi lập được quẻ, người xem Mai Hoa đi theo một trình tự quen: xác định hào động để chia Thể – Dụng; xét quan hệ ngũ hành giữa Thể và Dụng; rồi lần lượt xem quẻ hỗ (giữa) và quẻ biến (cuối) sinh hay khắc Thể.

Cả bốn quái — Dụng, hỗ, biến, và cả quái Thể — đều được đọc qua một câu hỏi duy nhất: nó tốt hay xấu CHO THỂ. Thể là trục, mọi thứ khác xoay quanh.

Đầu – giữa – cuối

Quẻ chính tả cục diện lúc đầu, hỗ quái tả diễn biến giữa chừng, biến quái tả kết cục. Đọc theo ba chặng ấy thì lời đoán có đầu có đuôi: bắt đầu thế nào, giữa đường gặp gì, cuối cùng ra sao.

Nếu ba chặng đều sinh hoặc để Thể yên thì việc thuận suốt; nếu có chặng khắc Thể thì chặng ấy là chỗ trắc trở cần liệu.

Cân Thể vượng suy trước khi chốt

Cùng một quan hệ, Thể đang vượng thì cái xấu nhẹ đi, cái tốt đậm thêm; Thể đang suy thì ngược lại. Vì vậy bước cuối luôn là cân xem Thể mạnh hay yếu rồi mới định liều lượng lời đoán.

Người mới hay quên bước này nên đoán quá nặng hoặc quá nhẹ; nhớ cân Thể là tránh được lỗi ấy.

Ba lỗi hay mắc khi mới đoán

Lỗi thứ nhất là đọc rời từng quái. Thấy quẻ biến là Ly thì bảo "Hỏa, nóng nảy", thấy hỗ là Khảm thì bảo "Thủy, trắc trở" — nhưng không quái nào có nghĩa tốt xấu khi đứng một mình. Phải hỏi nó tốt hay xấu CHO THỂ thì mới ra nghĩa.

Lỗi thứ hai là mượn lời hào của Kinh Dịch áp vào quẻ Mai Hoa. Hai môn dùng chung sáu mươi tư quẻ nên rất dễ lẫn, nhưng Mai Hoa luận bằng sinh khắc chứ không luận bằng lời. Trộn hai lối vào nhau thì được một lời đoán nghe êm tai mà không có gốc.

Lỗi thứ ba là bỏ qua mùa. Cùng một quái, vào mùa vượng của hành ấy thì mạnh hẳn lên, vào mùa nghịch thì yếu đi. Không cân mùa thì lời đoán đúng hướng nhưng sai liều lượng — nói nặng chuyện nhẹ, nói nhẹ chuyện nặng.

Câu hỏi thường gặp

Quái nào quan trọng nhất khi đoán? Thể là trục; trong ba chặng thì biến quái (kết cục) thường được coi trọng khi hỏi kết quả.

Nếu các chặng nói ngược nhau thì theo cái nào? Đọc thành một mạch đầu – giữa – cuối, không bỏ chặng nào; mâu thuẫn thường chính là câu chuyện của quẻ (thuận rồi nghịch, hoặc ngược lại).

Đoán quẻ cho người khác được không? Được, nhưng câu hỏi phải rõ và một quẻ nên hỏi một việc; hỏi tràn lan thì quẻ khó trả lời gọn.

Quẻ chính đẹp mà quẻ biến xấu thì tin cái nào? Tuỳ câu hỏi. Hỏi kết cục thì trọng quẻ biến; hỏi tình thế lúc này thì trọng quẻ chính. Một quẻ trả lời được cả hai, miễn là hỏi cho rõ mình đang cần biết điều gì.

Đoán xong bao lâu thì nên xem lại? Chỉ nên xem lại khi hoàn cảnh đã thật sự đổi khác, và khi ấy là một câu hỏi mới chứ không phải hỏi lại câu cũ.